ევროპის ნაკრებები მსოფლიო ჩემპიონატების ისტორიაში – ვის უთამაშია მუნდიალზე და ვინ ელოდება დებიუტს?

1930 წლიდან დღემდე ჩატარებულ ყველა მუნდიალზე ევროპული ნაკრებები არა მხოლოდ ყველაზე მრავალრიცხოვანი წარმომადგენლობით გამოირჩეოდნენ, არამედ ტიტულების უმრავლესობაც სწორედ მათ მოიპოვეს. მსოფლიოს ჩემპიონი ევროპიდან 12-ჯერ გახდა, ხოლო ევროპის წარმომადგენლები თითქმის ყველა ეპოქაში მსოფლიო ფეხბურთის განვითარების მთავარ ძალად ითვლებოდნენ.

დღემდე ევროპის არაერთ ქვეყანას მიუღია მონაწილეობა მსოფლიო ჩემპიონატზე. ყველაზე წარმატებულები არიან გერმანია, იტალია, საფრანგეთი, ესპანეთი და ინგლისი, თუმცა წლების განმავლობაში ტურნირზე არაერთი შედარებით პატარა საფეხბურთო ქვეყნის ნაკრებიც გამოჩენილა.

მსოფლიო ჩემპიონატზე მონაწილე ევროპული ნაკრებების სიაში არიან:

გერმანია, იტალია, საფრანგეთი, ესპანეთი, ინგლისი, ნიდერლანდები, ბელგია, პორტუგალია, შვეიცარია, ავსტრია, შვედეთი, დანია, ნორვეგია, შოტლანდია, უელსი, ირლანდიის რესპუბლიკა, ჩრდილოეთ ირლანდია, პოლონეთი, ჩეხეთი (ისტორიულად ასევე ჩეხოსლოვაკია), სლოვაკეთი, უნგრეთი, რუმინეთი, ბულგარეთი, ხორვატია, სერბეთი (ყოფილი იუგოსლავიის მემკვიდრე სტატუსით), სლოვენია, ბოსნია და ჰერცეგოვინა, რუსეთი (ისტორიულად ასევე საბჭოთა კავშირი), უკრაინა, საბერძნეთი, თურქეთი და ისლანდია.გარდა ამისა, მსოფლიო ჩემპიონატზე სხვადასხვა პერიოდში მონაწილეობდნენ ისეთი ისტორიული სახელმწიფოები, როგორებიც იყვნენ ჩეხოსლოვაკია, საბჭოთა კავშირი, იუგოსლავია და აღმოსავლეთ გერმანია, რომელთა მემკვიდრე ნაკრებები დღეს დამოუკიდებლად ასპარეზობენ.

ევროპაში ამჟამად UEFA-ს წევრი 55 ეროვნული ასოციაციაა. მათგან დაახლოებით 35 ქვეყანას მაინც აქვს მსოფლიო ჩემპიონატზე თამაშის გამოცდილება, რაც იმას ნიშნავს, რომ თითქმის 20 ევროპულ ქვეყანას მუნდიალზე არასდროს უთამაშია.

იმ ევროპულ ქვეყნებს შორის, რომლებსაც მსოფლიო ჩემპიონატზე ჯერ არასდროს უთამაშიათ, არიან:

საქართველო, ფინეთი, ალბანეთი, ჩრდილოეთ მაკედონია, სომხეთი, აზერბაიჯანი, ბელარუსი, ლიეტუვა, ლატვია, ესტონეთი, ლუქსემბურგი, მონტენეგრო, კოსოვო, კვიპროსი, მალტა, ანდორა, სან-მარინო, ლიხტენშტაინი და ფარერის კუნძულები.

განსაკუთრებული ყურადღება საქართველოს ეკუთვნის. საქართველოს ეროვნულმა ნაკრებმა დამოუკიდებლობის მოპოვების შემდეგ არაერთი საკვალიფიკაციო ციკლი ჩაატარა, თუმცა მსოფლიო ჩემპიონატის ფინალურ ეტაპზე გასვლა ჯერ ვერ მოახერხა. მიუხედავად ამისა, ბოლო წლებში ეროვნული გუნდის პროგრესი, განსაკუთრებით ევროპის ჩემპიონატზე ისტორიული დებიუტის შემდეგ, ოპტიმიზმის საფუძველს იძლევა, რომ საქართველო უახლოეს წლებში იმ ქვეყნების სიას შეუერთდება, რომლებსაც მსოფლიო ჩემპიონატზე უთამაშიათ.

2026 წლის მუნდიალი, რომელიც 48-გუნდიანი ფორმატით ჩატარდება, ევროპის ნაკრებებს რეკორდულ 16 საგზურს სთავაზობს. ეს მნიშვნელოვნად ზრდის შანსს, რომ რამდენიმე ევროპულმა ქვეყანამ პირველად მოიპოვოს მსოფლიო ჩემპიონატის საგზური. სწორედ ამიტომ, მომდევნო საკვალიფიკაციო ციკლები ისტორიული შესაძლებლობა იქნება ისეთი ქვეყნებისთვის, როგორებიც არიან საქართველო, ფინეთი, ალბანეთი, ჩრდილოეთ მაკედონია და სხვა ნაკრებები, რომლებიც დღემდე ელოდებიან მსოფლიო ფეხბურთის ყველაზე დიდ სცენაზე გამოჩენას.