IEA წელს ნავთობის მიწოდების დეფიციტის ზრდასა და მოთხოვნის კლებას ელის

ახლო აღმოსავლეთში კონფლიქტის დასრულების მიმართულებით პროგრესის არარსებობა სპარსეთის ყურეში ნავთობის ჩვეულებრივი ნაკადების აღდგენას 2027 წლამდე აჭიანურებს და საწვავის ფასების მკვეთრ ზრდას იწვევს. ენერგეტიკის საერთაშორისო სააგენტომ (IEA) განაცხადა, რომ გლობალური ნავთობის მიწოდება და მოთხოვნა, სავარაუდოდ, წელს იმაზე მეტად შემცირდება, ვიდრე აქამდე იყო მოსალოდნელი.

IEA-ის ყოველთვიური ანგარიშის თანახმად, 2026 წელს მსოფლიოში ნავთობის მიწოდება დღეში 5,7 მილიონი ბარელით, ანუ დაახლოებით 6%-ით, შემცირდება. ეს მაჩვენებელი აღემატება წინა პროგნოზს, რომლის მიხედვითაც შემცირება დაახლოებით 4% უნდა ყოფილიყო. რაც შეეხება მოთხოვნას, ნავარაუდევია დაახლოებით 2.5 მლნ ბარელით კლება დღეში, რაც წინა პროგნოზზე 940 ათასი ბარელით მეტია.

ახლო აღმოსავლეთის საზღვაო სატრანსპორტო მარშრუტებზე ნავთობის ტანკერებზე თავდასხმების გახშირებამ ხელი შეუწყო ნედლი ნავთობის ფასის ამ კვირაში ბარელზე დაახლოებით 110 დოლარამდე გაზრდას — პირველად მაისის შემდეგ.

გადამუშავებული ნავთობპროდუქტების ფასები კიდევ უფრო მკვეთრად გაიზარდა. ისეთი საწვავის ფასებმა, როგორიცაა დიზელი, რეკორდულ ნიშნულებს მიაღწია, რადგან ახლო აღმოსავლეთსა და რუსეთ-უკრაინის ომში მიმდინარე კონფლიქტები ნავთობგადამამუშავებელ ქარხნებს აზიანებს.

მიუხედავად იმისა, რომ საწვავის მაღალი ფასების ფონზე მოთხოვნა სუსტდება, მიწოდება კიდევ უფრო სწრაფად მცირდება, რის გამოც ნავთობის მარაგები რეკორდული ტემპით იწურება. IEA-ის ცნობით, აგვისტოში გლობალური მარაგები დღეში 3,1 მილიონი ბარელით შემცირდა და იმ დონემდე დაეცა, რომელიც ბოლოს 2023 წელს დაფიქსირდა.

„მარაგებმა აქამდე გადამწყვეტი როლი შეასრულა ბაზარზე ბალანსის შენარჩუნებაში“, - განაცხადა IEA-მ.