მთავრობა შტატგარეშე მოხელეთა ლიმიტის ზრდას გეგმავს - კანონპროექტი
საქართველოს მთავრობა შტატგარეშე მოხელეთა ლიმიტის ამჟამად არსებული 10%-დან 15%-მდე ზრდას გეგმავს - ამას ითვალისწინებს მთავრობის მიერ პარლამენტში წარდგენილი კანონპროექტი.
დოკუმენტის თანახმად, მუნიციპალიტეტებში 10%-ის ლიმიტი დარჩება, ხოლო სამინისტროებსა და სხვა სახელმწიფო უწყებებში კი ლიმიტი 15%-მდე გაიზრდება. საჯარო უწყებებში 10%-ზე მეტის ოდენობით შტატგარეშე მოხელეების დასაქმება ამჟამადაც იყო შესაძლებელი, თუმცა ამას მთავრობის ადმინისტრაციის ნებართვა ესაჭიროებოდა, ახლა კი 15%-ის ლიმიტი იმოქმედებს.
ეს ნიშნავს, რომ თუკი რომელიმე კონკრეტულ უწყებას განსაზღვრული აქვს 300 ადამიანის შტატი, მას დამატებით შტატგარეშედ 45 ადამიანის დასაქმება შეეძლება, ნაცვლად 30-ისა.
მნიშვნელოვანია გარემოება, რომ მთავრობის მიერ მომზადებული კანონპროექტის განმარტებით ბარათში არ არის მითითებული ამჟამად სახელმწიფო უწყებებში რამდენი შტატგარეშე მოხელე არის დასაქმებული, შესაბამისად ეს ინფორმაცია კვლავ წლიდან წლამდე გაუმჭვირვალედ რჩება. თუმცა, ცნობილია ის საბიუჯეტო ანაზღაურება რასაც აღნიშნული პირები იღებენ. მაგალითად, 2026 წლის ბიუჯეტის პირველი კვარტალის ანგარიშის თანახმად, შტატგარეშე მოხელეთა მიერ მიღებული ანაზღაურება 154.4 მილიონი ლარი იყო, რაც წინა წელთან შედარებით 1.5 მილიონი ლარით მეტია.
ამასთან, ამავე პერიოდში შტატით დასაქმებული მოხელეების ანაზღაურება იყო 775 მილიონი ლარი. მნიშვნელოვანია გარემოება, რომ 154 მილიონი ლარი წარმოადგენს 775 მილიონი ლარის 20%-ს. ანუ ფაქტობრივად, 2026 წლის პირველ კვარტალში შტატგარეშე მოხელეებმა, რომელთა რაოდენობაც უცნობია, აიღეს 117,000 საჯარო მოხელის მიერ ჯამურად აღებული 775 მილიონი ლარის ხელფასის 20%-ის ტოლფასი თანხა. ეს კი შეიძლება მიანიშნებდეს ორ შესაძლო გარემოებაზე - რომ შტატგარეშე მოხელეთა ხელფასი საშუალოდ უფრო მეტია ვიდრე შტატით დასაქმებული პირების ანაზღაურება, ან ის რომ სახელმწიფო უწყებებში ამჟამად იმდენად მკვეთრად ირღვევა შტატგარეშე მოხელეთა რაოდენობის 10%-ის ლიმიტი, რომ ის ფაქტობრივ რეალობას აღარ შეესაბამება და მთავრობა იძულებულია დადგენილი ზედა ზღვარი ამჟამად არსებულ რეალობას დაუახლოვოს. ამასთან, სახელმწიფო აუდიტის სამსახურის არაერთ ანგარიშში აღნიშნულია რომ სახელმწიფო უწყებებში დარღვეულია შტატგარეშე მოხელეთა რაოდენობის ლიმიტები, რადგან მთავრობის ნებართვის გარეშე მათში დასაქმებულთა 10%-ზე მეტი შტატგარეშეა.