მთავრობა „ტყის მცველის“ პოზიციას ქმნის და 499 ადამიანს ასაქმებს - შეიცვლება ხე-ტყის გაყიდვის წესიც
BM.GE|bm.ge
ტყის ფიზიკური დაცვის ფუნქციის აღდგენა, „ტყის მცველის“ პოზიციის შექმნა და 499 ადამიანის დასაქმება, მერქნული რეალიზაციის დამატებითი მექანიზმის შემოღება - ასეთია „ტყის კოდექსში“ შესატანი ცვლილებების არასრული ჩამონათვალი. შესაბამისი კანონპროექტი მთავრობის ინიციატივით, გარემოს დაცვისა და სოფლის მეურნეობის სამინისტრომ მოამზადა და პარლამენტში წარადგინა.
ტყის დაცვას ეროვნული სატყეო სააგენტო უზრუნველყოფს - სამინისტრომ ტყის კოდექსში ცვლილებები მოამზადა
კანონპროექტის ავტორები განმარტებით ბარათში წერენ, რომ დღეისთვის ერთ-ერთ მთავარ გამოწვევად ტყის უკანონო ჭრა რჩება. ამ მიმართულებით კი განსაკუთრებული მნიშვნელობა აქვს პრევენციას, რაც ფიზიკური დაცვის ორგანიზებას, შესაბამის ადამიანურ და ტექნიკურ რესურსებს, კონკრეტულ ტერიტორიებზე პასუხისმგებელი პირების განსაზღვრას და გეგმურ თუ არაგეგმურ მონიტორინგს საჭიროებს. მათივე განმარტებით, საკანონმდებლო ცვლილებების შემდეგ „ეროვნულ სატყეო სააგენტო“ ტყის ფიზიკური დაცვის ფუნქციას შეიძენს. ცვლილებების მთავარი მიზანი ტყეების უკეთ დაცვა, უკანონო ჭრების შემცირება და ამავდროულად, სატყეო სექტორის უფრო ეფექტიან და ნაკლებად ბიუროკრატიულ მართვაზე გადასვლაა. ცვლილებების შედეგად კი საბიუჯეტო ხარჯები 2026 წელს 28.8 მლნ ლარით, ხოლო 2027-2029 წლებში ყოველწლიურად 19.7 მლნ ლარით გაიზრდება. კანონპროექტის ამოქმედება გამოქვეყნებისთანავეა გათვალისწინებული.
პარლამენტში ინიციირებული ცვლილებების მიხედვით:
• იქმნება "ტყის მცველის" პოზიცია
„ტყის მცველი“ კონკრეტულ ტერიტორიას ჩაიბარებს და ის პასუხისმგებელი იქნება:
• ტყის ფიზიკურ დაცვას;
• ადმინისტრაციული სამართალდარღვევების პრევენციას, გამოვლენასა და აღკვეთას;
• ტყის მდგრადი მართვის პრინციპების დაცვას;
• ტყეკაფების სწორად გამოყოფას;
• წარმოშობის დოკუმენტების სწორად შედგენას შესაბამისი თანამშრომლების მიერ.
კანონპროექტის ავტორები აღნიშნავენ, რომ ამგვარად „ტყე იქნება უფრო უკეთ დაცული და მართული“.
ეროვნული სატყეო სააგენტოს დაემატება 499 თანამშრომელი, რომლებიც პოზიციების მიხედვით შემდეგნაირად განაწილდებიან:
• იცვლება ხე-ტყის დამზადებისა და რეალიზაციის წესი
კანონპროექტის განმარტებითი ბარათიდან ირკვევა, რომ თუ დღეისთვის, ტყეების ჭრაზე ცხადდება ტენდერი, მოჭრილი ხე-ტყე საწყობდება და მხოლოდ ამის შემდეგ გადის აუქციონზე. ცვლილებების შემდეგ ტყის მართვის ორგანო ხე-ტყის დამზადების უფლებას პირდაპირ აუქციონზე გაიტანს, რომელშიც გამარჯვებული კომპანია თავად მოჭრის და გაყიდის ხე-ტყეს.
კანონპროექტის ავტორები აღნიშნავენ, რომ ცვლილებების შედეგად გამარტივდება მერქნული რესურსის რეალიზაცია, კერძოდ შესაძლებელი გახდება ბაზრის დივერსიფიკაცია და ტყის მართვის ორგანოები შეძლებენ უფრო მოქნილი მექანიზმებით მოახდინონ რესურსის რეალიზაცია.
• მარტივდება დაცულ ტერიტორიებზე ადგილობრივი მოსახლეობის შეშით მომარაგება:
დაცულ ტერიტორიებზე არა მხოლოდ სანიტარული, არამედ მოვლითი და სარეკონსტრუქციო ჭრების შედეგად მიღებული მერქნის გამოყენება ადგილობრივი მოსახლეობისა და სასაზღვრო პოლიციის საშეშე მერქნით უზრუნველსაყოფად იქნება შესაძლებელი. დღეისთვის, დაცულ ტერიტორიებზე განსაკუთრებული დანიშნულებით ტყით სპეციალური სარგებლობის დროს მოჭრილი მერქნული რესურსის გაყიდვა ამჟამად ელექტრონული აუქციონის გზით ხდება. რის გამოც სსიპ „დაცული ტერიტორიების სააგენტოს“ საქმიან ეზოებში დაახლოებით 4000 კბ.მ საშეშე მერქანია დაგროვებული, რომლის რეალიზაცია აუქციონებზე პრაქტიკულად ვერ ხერხდება.
• იზრდება სახელმწიფო ბიუჯეტიდან ხარჯები
თუმცა მთავარი მიზნის მისაღწევად დამატებითი ხარჯის გაღება იქნება საჭირო. გარემოს დაცვისა და სოფლის მეურნეობის სამინისტროს მიერ შემუშავებულ კანონპროექტის განმარტებით ბარათში ნათქვამია, რომ ცვლილებები გავლენას იქონიებს, როგორც სახელმწიფო ბიუჯეტის ხარჯვით ნაწილზე, ისე მის შემოსავლებზე. უფრო კონკრეტულად კი:
- 2026 წელს აღნიშნული ცვლილებებისთვის ბიუჯეტიდან დამატებით 28.8 მილიონი ლარი უნდა გამოიყოს, რადგან „ეროვნული სატყეო სააგენტოს“ ტყის ფიზიკური დაცვის ფუნქცია უჩნდება, რაც თანამშრომელთა რაოდენობის 499 ერთეულით ზრდას გულისხმობს.
2026 წელს ცვლილებების შესრულებისთვის საჭირო ₾28.8 მილიონი შემდეგნაირად განაწილდება:
• 499 თანამშრომლის 6 თვის ხელფასი - 6 705 000 ლარი;
• ტექნიკა/აღჭურვილობა (950 სამხრე კამერა, 150 ფოტოხაფანგი, 1200 პლანშეტი, 9 რეგიონის პორტატული რადიოგადამცემი სადგური, 1200 რაცია, SMART პატრულირების პროგრამული უზრუნველყოფა, 54 ავტომანქანა პიკაპი, 2 ექსკავატორი) - 16,490,000 ლარი;
• სატყეო გზების მოწყობა-რეაბილიტაცია - 4,795,000 ლარი, ჯანმრთელობის დაზღვევა - 110 000 ლარი;
• უნიფორმა და ფეხსაცმელი - 500 000 ლარი;
• ავტომანქანების საწვავი - 200 000 ლარი;
• დაზღვევის ხარჯები, რომელიც დამოკიდებული იქნება შესყიდვის (ტენდერის) შედეგებზე.
2027-2029 წლებში ცვლილებიდან გამომდინარე ბიუჯეტიდან ყოველწლიურად დამატებით 19 741 200 ლარი უნდა გამოიყოს:
• 499 თანამშრომლის 12 თვის ხელფასი - 13 411 200 ლარი;
• სატყეო გზების მოწყობა/რეაბილიტაცია - 5,000,000 ლარი;
• დაზღვევა - 330,000 ლარი;
• უნიფორმა და ფეხსაცმელი - 500 000 ლარი;
• ავტომანქანების საწვავი - 500 000 ლარი;
• დაზღვევის ხარჯები, რომელიც დამოკიდებული იქნება შესყიდვის (ტენდერის) შედეგებზე.
• საპენსიო შენატანები - 6 თვეში დაახლოებით - 130 000 ლარამდე. ხოლო 2027-2029 წლებში წლიურად დაახლოებით- 270 000 ლარამდე. ამ თანხების ზუსტი ოდენობა დამოკიდებული იქნება საპენსიო სისტემაში ჩართული თანამშრომლების რაოდენობაზე.
• იზრდება ბიუჯეტის შემოსავლები
ხარჯვითი ნაწილის ზრდის პარალელურად, განმარტებით ბარათში აღნიშნულია, რომ გაიზრდება საბიუჯეტო შემოსავლები, თუმცა გადააჭარბებს თუ არა ის ხარჯებს, კანონპროექტიდან არ ირკვევა.
"2026 წელს სახელმწიფო ბიუჯეტში დამატებით შევა საშემოსავლო გადასახადი ახალი თანამშრომლების 6 თვის ხელფასიდან დაახლოებით 1 341 120 ლარი(6 თვის ხელფასი შეადგენს 6 705 600 ლარს, ამ თანხის 20 % ). ხოლო, 2027-2029 წლებში კი (12 თვის ხელფასიდან - 13 411 200 ლარი) - 2 682 240 ლარი ყოველწლიურად.
სახელმწიფო ბიუჯეტის საშემოსავლო ნაწილზე ასევე გავლენას მოახდენს ის გარემოებაც, რომ პროექტი ითვალისწინებს ხე-ტყის დამზადების უფლების აუქციონის წესით გაცემას. გავლენის ოდენობა დამოკიდებული იქნება აუქციონზე დაფიქსირებულ საბოლოო ფასზე.
სახელმწიფო ბიუჯეტის საშემოსავლო ნაწილზე ასევე გავლენას მოახდენს ის გარემოებაც, რომ განსაკუთრებული დანიშნულებით ტყით სპეციალური სარგებლობის შედეგად მოჭრილი საშეშე მერქანი შესაძლებელი იქნება გაიყიდოს პირდაპირი მიყიდვის ფორმით სოციალური დანიშნულებით მოსახლეობაზე და სასაზღვრო სექტორებზე, ისევე როგორც სამეურნეო ჭრის და სანიტარიული ჭრის შემთხვევაში. აღნიშნული ცვლილების შედეგად გაიზრდება რეალიზებული საშეშე მერქნის ოდენობა და შესაბამისად, სსიპ - დაცული ტერიტორიების სააგენტოს შემოსავალიც და გაიზრდება მის მიერ სახელმწიფო ბიუჯეტში გადახდილი გადასახადებიც. გავლენის ოდენობა დამოკიდებული იქნება გაყიდული საშეშე მერქნის რაოდენობაზე.
კანონპროექტი გავლენას მოახდენს სსიპ -ეროვნული სატყეო სააგენტოს შემოსავლებზე იმ ნაწილში, რომ უნდა გაიცეს ნებართვა არამერქნული რესურსის მოპოვებაზე, რომლის ღირებულებაც 200 ლარი იქნება. შემოსავალი დამოკიდებული იქნება მოპოვებული არამერქნული რესურსის სახეობაზე და რაოდენობაზე. შესაბამისად, გაიზრდება სატყეო სააგენტოს მიერ ბიუჯეტში გადასახდელი თანხის ოდენობაც.
კანონპროექტი გავლენას მოახდენს სსიპ-ლევან სამხარაულის სახელობის სასამართლო ექსპერტიზის ეროვნული ბიუროს შემოსავლებზე, ვინაიდან მათ უნდა უზრუნველყონ აუქციონის საწყისი ფასის განსაზღვრა. შესაბამისად, გაიზრდება მათ მიერ სახელმწიფო ბიუჯეტში გადასახდელი თანხის ოდენობაც, რაც დამოკიდებული იქნება ჩასატარებელი აუქციონების რაოდენობაზე და მომსახურების ფასსზე", - წერია განმარტებით ბარათში.
აღსანიშნია, რომ საქართველოს ტყის კოდექსში ცვლილებების კანონპროექტი მთავრობის მიერ XI მოწვევის პარლამენტის 2026 წლის საგაზაფხულო სესიაზე წარსადგენ 59 კანონპროექტში შედის. საქართველოს მთავრობის კანონშემოქმედებითი საქმიანობის მოკლევადიან გეგმაში გაწერილი ტყის კოდექსში დაანონსებული ცვლილებები სახელმწიფო ბიუჯეტიდან დამატებითი ხარჯების გამოყოფას გამოიწვევს.
ცნობისთვის, გარემოს დაცვისა და სოფლის მეურნეობის სამინისტროს ინფორმაციით, დღეისთვის, დაცულ ტერიტორიებს, 25 ტერიტორიულ ადმინისტრაციაში გადანაწილებული 500-მდე რეინჯერი იცავს. მათ საქმიანობაში შედის ბრაკონიერობის ფაქტის აღკვეთა, ბუნებრივ და დაუდევრობით გამოწვეულ ხანძრებთან გამკლავება, ბიომრავალფეროვნების მონიტორინგი და საჭიროების შემთხვევაში, ვიზიტორთა უსაფრთხოებაზე ზრუნვა.
